Acmhainní logainmníochta

Áis atá sa rannóg seo de logainm.ie chun ábhar eolais i dtaobh logainmneacha faoi leith a chur ar fáil. Tá logainm.ie buíoch de na daoine agus na heagraíochtaí éagsúla a sholáthair an t-ábhar seo. Cuirfear fáilte roimh a thuilleadh ábhair (aistí, grianghraif agus eile) ach dul i dteagmháil linn ag logainm@dcu.ie. Tá foilseacháin eile de chuid fhoireann Fiontar ar fáil anseo, agus tá blagmhíreanna anseo.

Foilseacháin > Irish Historic Towns Atlas

IHTA, no.11, Dublin, part I, to 1610 (2002) by H.B. Clarke pp 1-11, 33-36

IHTA, no.19, Dublin, part II, 1610 to 1756 (2008) by Colm Lennon pp 1-9, 38-40

IHTA, no.26, Dublin, part III, 1756 to 1847 (2014) by Rob Goodbody pp 1-44, 103-106

IHTA, no.20, Tuam (2009) by J.A. Claffey, pp 1-9, 18-20

Foilseacháin > Dinnseanchas

An Cumann Logainmeacha, 1964–1965

An Cumann Logainmeacha, 1966–1967

An Cumann Logainmeacha, 1968–1969

An Cumann Logainmeacha, 1970–1971

An Cumann Logainmeacha, 1972–1973

An Cumann Logainmeacha, 1974–1977

Foilseacháin > Faoin mbunachar

Pádraig Ó Cearbhaill © (léacht)
Back to our past, RDS, Baile Átha Cliath, 2013

Foilseacháin > Sráidainmneacha

Pádraig Ó Cearbhaill (le cúnamh ó Sara Ní Chonchúir) ©
Foilsithe in Logainmneacha agus Sráidainmneacha Bhaile Átha Cliath Theas, (2008) Comhairle Contae Átha Cliath Theas

Pádraig Ó Cearbhaill (le cúnamh ó Sara Ní Chonchúir) ©
Foilsithe in Logainmneacha agus Sráidainmneacha Bhaile Átha Cliath Theas, (2008) Comhairle Contae Átha Cliath Theas

© Cóipcheart ag Comhairle Cathrach Bhaile Átha Cliath

© Cóipcheart ag Comhairle Contae Dhún Laoghaire-Ráth an Dúin

© Cóipcheart ag Comhairle Contae Dhún Laoghaire-Ráth an Dúin

© Cóipcheart ag Comhairle Contae Átha Cliath Theas

© Cóipcheart ag Comhairle Contae Átha Cliath Theas

© An Coimisiún Logainmneacha, 1992

© An Coimisiún Logainmneacha, 1992

Chistopher Teeling M’Cready, Dublin Street Names: Dated and Explained (Hodges, Figgis, and Co., Dublin, 1892).

Foilseacháin > Eile

Treoir don logainmníocht le Liam Mac Mathúna, foilsithe 1990. © Liam Mac Mathúna

© Rialtas na hÉireann 2007

Dónall Mac Giolla Easpaig ©
Foilsithe in A New View of the Irish Language, (2008) Nic Pháidín, C. & Ó Cearnaigh, S., eag. Cois Life, lch 164-177

Pádraig Ó Cearbhaill ©
Foilsithe in Changing Names: The dynamic world of Irish placenames and their meanings, (2005) d’Auria, L. & O’Flaherty, E., eag. Coiste Logainmneacha an Chláir, lch 53-74

Pádraig Ó Cearbhaill © (léacht)
Scoil Samhraidh Mherriman, 2003

© Rialtas na hÉireann

Dónall Mac Giolla Easpaig
Foilsithe in Geographical Names as a Part of the Cultural Heritage, (2009) Wiener Schriften zur Geographie und Kartographie, iml. 18, lch. 79-85

Samuel Lewis, A Topographical Dictionary of Ireland, comprising the several counties, cities, boroughs, corporate, market, and post towns, parishes and villages, 2 volumes. (S. Lewis & Co., London, 1837). PDF ina bhfuil príomhthéacs imleabhair I agus II.

Art Ó Maolfabhail
Foilsithe in Logainmneacha na hÉireann I: Contae Luimnigh, (1990)

© Cóipcheart ag an Roinn Comhshaoil, Pobail agus Rialtais Áitiúil (1995)

© Cóipcheart ag an Roinn Comhshaoil, Pobail agus Rialtais Áitiúil (1995)

Nic Lochlainn, Mairéad agus Ó Raghallaigh, Brian (eag.) (2012). Baile Átha Cliath: Fiontar, DCU

Power, Patrick, The Place-Names of Decies (Nutt, London, 1907). Internet Archive.

Máirtín Mac Con Iomaire agus CJIS ©
Foilsithe in Canadian Journal of Irish Studies, Iml. 38, Uimh. 1+2 (2014)

Lámhscríbhinní > Lámhscríbhinn Sheáin Uí Dhonnabháin

Tá ‘Glossary, Irish Topog[raphical] Dict[ionary]’ scríofa ar dhroim an chlúdaigh cheangailte agus ar idirshliocht scríofa le dúch atá greamaithe ar cheann de na leathanaigh bhána ag tús an tsaothair. Tá ‘Ordnance Survey of Ireland’ clóite freisin ar dhroim an chlúdaigh. De réir dealraimh scríobh Seán Ó Donnabháin an lámhscríbhinn ina hiomláine fad is a bhí sé fostaithe ag an tSuirbhéireacht Ordanáis.

Thosaigh Ó Donnabháin ag obair leis an tSuirbhéireacht Ordanáis ar an 28 Deireadh Fómhair 1830. Scríobhadh an dara cuid den lámhscríbhinn níos lú ná dhá mhí ina dhiaidh sin. Tá dáta comhaimseartha amháin eile sa lámhscríbhinn, litir den dáta Jan[uar]y? 15, 1832 le Myles John O’Reilly go Ó Donnabháin a greamaíodh den leathanach cúil. Tá an tras-scríobh a rinne Ó Donnabháin ar iontrálacha éagsúla ó Shanas Cormaic (nó ‘Cormac’s Glossary’) le feiceáil sna spásanna bána sa litir agus tá na hiontrálacha céanna san áireamh sa tríú cuid den lámhscríbhinn. Tá leathanach beag páipéir eile greamaithe ar an leathanach cúil le teideal lámhscríofa ag Ó Donnabháin ‘Topographical words extracted from an Irish song’

Seo a leanas inneachar na lámhscríbhinne atá gan uimhreacha leathanaigh:

  1. Gluais in ord aibítre de mhíreanna logainmneacha Béarlaithe éagsúla, a leaganacha Gaeilge agus a n-aistriúcháin.

  2. Bunús na logainmneacha ar fad atá in Ecclesiastical History of Ireland le Lanigan [ceithre imleabhar, 1822] tugtha ag Lanigan é féin, ag Vallancey agus eile, le nótaí suntasacha ag Seán Ó Donnabháin. Nollaig 23, 1830.

  3. Liosta focal Gaeilge a bhíonn mar chuid de go leor logainmneacha in Éirinn. Tá aistriúcháin i ndiaidh na bhfocal Gaeilge agus de ghnáth samplaí ábhartha de logainmneacha. Tá roinnt ainmneacha pearsanta agus sloinnte san áireamh freisin.

  4. Liosta ainmneacha naomh ar tiomnaíodh séipéil Éireannacha dóibh. Tá an liosta gearr seo ar an leathanach verso deireanach agus tá logainmneacha samplacha de ainmneacha na naomh san áireamh ann.

Na leathanaigh ó Lámhscríbhinn Sheáin Uí Dhonnabháin (féach thuas) mar chomhadlann íomhánna ardtaifigh.

Léaráidí

Léarscáileanna stairiúla > Éire

Ancient map of Ireland, A.D. 1572, clóbhuailte ón bpláta copair bunaidh a fuarthas in Ard Mhacha... (Forster & Co., Baile Átha Cliath a chlóbhuail).

© Coláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath

Éire 1:500.000. ‘I gcomhairle le Fiachra Éilgeach agus leis an Athair Pól Breathnach do socruigheadh na hainmneacha’ (1938).

Éire 1:575:000. An tSuirbhéireacht Ordanáis a thiomsaigh agus a chlóbhuail (Baile Átha Cliath, 1970).

Léaráid den tsraith léarscáileanna ar scála sé orlaigh sa mhíle (1:10 560). (Baile Átha Cliath, 1962; An tSuirbhéireacht Ordanáis a réitigh agus a chlóbhuail).

Léarscáileanna stairiúla > Ulaidh

© Coláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath

A generalle description of Ulster, Richard Bartlett (1602-3); macasamhail [de Public Record Office, Londain MPF 1/35] a d’fhoilsigh an tSuirbhéireacht Ordanáis, Southampton (1861).

Léarscáileanna stairiúla > Teorainneacha

Boundaries of Administrative Counties, Co. Boroughs, Urban & Dispensary Districts & District Electoral Divisions; north-east sheet (Baile Átha Cliath 1962; An tSuirbhéireacht Ordanáis a chéadfhoilsigh, 1935; cuid de athcheartaithe 1961).

Boundaries of Administrative Counties, Co. Boroughs, Urban & Dispensary Districts & District Electoral Divisions; north-west sheet (Baile Átha Cliath 1962; An tSuirbhéireacht Ordanáis a chéadfhoilsigh, 1935; athcheartaithe 1961).

Boundaries of Administrative Counties, Co. Boroughs, Urban & Dispensary Districts & District Electoral Divisions; south-east sheet (Baile Átha Cliath 1962; An tSuirbhéireacht Ordanáis a chéadfhoilsigh, 1935; athcheartaithe 1961).

Boundaries of Administrative Counties, Co. Boroughs, Urban & Dispensary Districts & District Electoral Divisions; south-west sheet (Baile Átha Cliath 1962; An tSuirbhéireacht Ordanáis a chéadfhoilsigh, 1935; athcheartaithe 1961).

Sketch map of the Parish of Errigle, Barony’s of Trough and Clougher, County’s of Monaghan and Tyrone. Dated 1828.

Ordnance Survey of Ireland Boundary Department: A district sketch map of the Parishes of St. John’s, Selskar, St. Iberius, St Doolough’s, St Patrick’s, St. Peter’s, St Mary’s and St. Michael’s of Feagh, Barony of Forth and County of Wexford. Dated at Enniscorthy, 27 April 1838.

Léarscáileanna stairiúla > Ard Mhacha

A topographical map of the county of Armagh, John Rocque; 2 leathanach (R. Laurie & J. Whittle, Londain a d’fhoilsigh, 1760).

A topographical map of the county of Armagh, John Rocque; 2 leathanach (R. Laurie & J. Whittle, Londain a d’fhoilsigh, 1760).

Léarscáileanna stairiúla > Ceatharlach

A map of the county of Carlow (William Allen, Baile Átha Cliath a d’fhoilsigh, 1824).

Léarscáileanna stairiúla > Cill Dara

Map of county Kildare, J.Noble & J.Keenan; 2 leathanach (D.Pomarede, Baile Átha Cliath, 1752).

Map of county Kildare, J.Noble & J.Keenan; 2 leathanach (D.Pomarede, Baile Átha Cliath, 1752).

Léarscáileanna stairiúla > An Clár

The county of Clare. Henry Pelham a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht; 6 leathanach (1787).

The county of Clare. Henry Pelham a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht; 6 leathanach (1787).

The county of Clare. Henry Pelham a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht; 6 leathanach (1787).

The county of Clare. Henry Pelham a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht; 6 leathanach (1787).

The county of Clare. Henry Pelham a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht; 6 leathanach (1787).

The county of Clare. Henry Pelham a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht; 6 leathanach (1787).

Léarscáileanna stairiúla > Corcaigh

Plan of the city and suburbs of Cork. Thomas Holt a tharraing agus a rinne an tsuirbhéireacht 1832 (Corcaigh, 1833).

Léarscáileanna stairiúla > Dún na nGall

A coastal map of counties Donegal (part of), Fermanagh, Sligo and Mayo (part of) (1602-3), Richard Bartlett; macasamhail [de Public Record Office, Londain MPF 1/37] a d’fhoilsigh an tSuirbhéireacht Ordanáis, Southampton (1861).

A map of the county of Donegal, tarraingthe ó shuirbhéireacht bhunaidh ag William McCrea 1796; 4 leathanach (1801).

A map of the county of Donegal, tarraingthe ó shuirbhéireacht bhunaidh ag William McCrea 1796; 4 leathanach (1801).

A map of the county of Donegal, tarraingthe ó shuirbhéireacht bhunaidh ag William McCrea 1796; 4 leathanach (1801).

A map of the county of Donegal, tarraingthe ó shuirbhéireacht bhunaidh ag William McCrea 1796; 4 leathanach (1801).

Léarscáileanna stairiúla > Fear Manach

A coastal map of counties Donegal (part of), Fermanagh, Sligo and Mayo (part of) (1602-3), Richard Bartlett; macasamhail [de Public Record Office, Londain MPF 1/37] a d’fhoilsigh an tSuirbhéireacht Ordanáis, Southampton (1861).

Léarscáileanna stairiúla > Gaillimh

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 15 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Galway, William Larkin; 16 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

Léarscáileanna stairiúla > An Iarmhí

A map of the county of Westmeath, William Larkin (Allen’s Map and Print Warehouse, Baile Átha Cliath a d’fhoilsigh, 1808).

Léarscáileanna stairiúla > An Longfort

A map of the county of Longford, William Edgeworth (1813); 4 leathanach (W. Faden, Londain a d’fhoilsigh, 1814).

A map of the county of Longford, William Edgeworth (1813); 4 leathanach (W. Faden, Londain a d’fhoilsigh, 1814).

A map of the county of Longford, William Edgeworth (1813); 4 leathanach (W. Faden, Londain a d’fhoilsigh, 1814).

A map of the county of Longford, William Edgeworth (1813); 4 leathanach (W. Faden, Londain a d’fhoilsigh, 1814).

Léarscáileanna stairiúla > Lú

A map of the county of Louth, George Taylor agus Andrew Skinner a rinne an tsuirbhéireacht (1777); 2 leathanach (G. Terry, Londain a ghrean).

A map of the county of Louth, George Taylor agus Andrew Skinner a rinne an tsuirbhéireacht (1777); 2 leathanach (G. Terry, Londain a ghrean).

Léarscáileanna stairiúla > Maigh Eo

A coastal map of counties Donegal (part of), Fermanagh, Sligo and Mayo (part of) (1602-3), Richard Bartlett; macasamhail [de Public Record Office, Londain MPF 1/37] a d’fhoilsigh an tSuirbhéireacht Ordanáis, Southampton (1861).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Map of the maritime county of Mayo …, William Bald (1809-1817); 25 leathanach agus innéacs (Chardon a chlóbhuail, 1830).

Innéacs léarscáil Co. Mhaigh Eo, William Bald (1809-1817).

Léarscáileanna stairiúla > An Mhí

A map of the county of Meath, William Larkin 1812; 6 leathanach (William Allen, Baile Átha Cliath, 1817 a d’fhoilsigh).

A map of the county of Meath, William Larkin 1812; 6 leathanach (William Allen, Baile Átha Cliath, 1817 a d’fhoilsigh).

A map of the county of Meath, William Larkin 1812; 6 leathanach (William Allen, Baile Átha Cliath, 1817 a d’fhoilsigh).

A map of the county of Meath, William Larkin 1812; 6 leathanach (William Allen, Baile Átha Cliath, 1817 a d’fhoilsigh).

A map of the county of Meath, William Larkin 1812; 6 leathanach (William Allen, Baile Átha Cliath, 1817 a d’fhoilsigh).

A map of the county of Meath, William Larkin 1812; 6 leathanach (William Allen, Baile Átha Cliath, 1817 a d’fhoilsigh).

Léarscáileanna stairiúla > Muineachán

A map of the barony of Cremorne, tarraingthe ó shuirbhéireacht ghinearálta Co. Mhuineacháin ag William McCrea (1790-93).

A map of the barony of Dartrey, tarraingthe ó shuirbhéireacht ghinearálta Co. Mhuineacháin ag William McCrea (1790-93).

A map of the barony of Monaghan, tarraingthe ó shuirbhéireacht ghinearálta Co. Mhuineacháin ag William McCrea (1790-93).

A map of the barony of Farney, tarraingthe ó shuirbhéireacht ghinearálta Co. Mhuineacháin ag William McCrea (1790-93).

A map of the barony of Trough, tarraingthe ó shuirbhéireacht ghinearálta Co. Mhuineacháin ag William McCrea (1790-93).

Léarscáileanna stairiúla > Port Láirge

Map of the city of Waterford and its environs ... , Patrick Leahy (Cluain Meala, 1834).

A map of the county of Waterford, William Larkin (1818); 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Waterford, William Larkin (1818); 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Waterford, William Larkin (1818); 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Waterford, William Larkin (1818); 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Waterford, William Larkin (1818); 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Waterford, William Larkin (1818); 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

Léarscáileanna stairiúla > Ros Comáin

A map of the county of Roscommon, William Edgeworth a rinne an chuid thuaidh agus Richard Griffith a rinne an chuid theas (1817); 2 leathanach (Joseph Cross, Londain a ghrean).

A map of the county of Roscommon, William Edgeworth a rinne an chuid thuaidh agus Richard Griffith a rinne an chuid theas (1817); 2 leathanach (Joseph Cross, Londain a ghrean).

Léarscáileanna stairiúla > Sligeach

A coastal map of counties Donegal (part of), Fermanagh, Sligo and Mayo (part of) (1602-3), Richard Bartlett; macasamhail [de Public Record Office, Londain MPF 1/37] a d’fhoilsigh an tSuirbhéireacht Ordanáis, Southampton (1861).

A map of the county of Sligo, William Larkin; 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Sligo, William Larkin; 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Sligo, William Larkin; 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Sligo, William Larkin; 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Sligo, William Larkin; 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).

A map of the county of Sligo, William Larkin; 6 leathanach (S. J. Neele, Londain a ghrean, 1819).