BRABHSÁIL
baile fearainn
Baile Mhadóg
ginideach: Bhaile Mhadóg
(Gaeilge)
Ballymaddock
(Béarla)

Gluais

Béarla townland, town, homestead

Nóta mínithe

  • Gaeilge

    the town of Madóg
    Madóg — ainm pearsanta (< Madoc na Breatnaise)

    Bhí Maddock, et var., thar a bheith coitianta i measc na Sean-Ghall in Éirinn mar ainm agus mar shloinne, m.sh. 1282–83 ‘Sir Madoc de Eytun’ CDI II 466 (mainéar Dhún Másc), 1297 ‘Meyler Maddok, chief serjeant of Leys’ CJR I 167, 168, 200–202. Sa cheantar seo féin tá bf Achadh Mhadóg (#28223), bf Garraí Mhadóg (#28193), bf Baile Mhadóg (#27731) agus an mionainm Ráth Mhadóg (faoi #28156).

    Ainmneacha stairiúla:

    1. Ag bun an dá chnoc i dtuaisceart an bhaile fearainn a bhí an áit darbh ainm 1567 ‘Loghsannaghan’, 1608 ‘the old town of Loughshenhane’, 1615 ‘Loghshenehame’, 1872 ‘Loughshionachawn’ < Loch Seancháin (?) “the lake of Seanchán”. Foirm dhíspeagtha de Seanach atá san ainm Seanchán. Díol spéise go luaitear i nginealaigh na naomh Seanach Fionn, a bhí ina athair do bhan-naomh darb ainm Finneach (‘Finnech ingen Shenaig FhindCGSH 670.32) — cf. par Cill Fhinnigh (#1441) díreach ó thuaidh, b’fhéidir? Bhí Seanach eile luaite leis an láthair eaglasta in bf An Nuachabháil (#28230) sa bharúntacht seo gan dabht. Ní léir an bhfuil aon ghaol ag ainm an bhaile fearainn teorantaigh laistiar, bf Baile an Locha (#28297), leis an seanbhaile seo.
    2. Logainm stairiúil eile taobh istigh de limistéir an bhaile fearainn seo ba ea ‘Kylmartirre’, mar atá le feiscint san fhianaise anseo. Féach sna Teistíochtaí ‘Kilmarter, Ballymaddock and Kilpatrick’ (Dep. 1641 277r) (‘Kilpatrick’ = deisceart bf Baile Thomáis (#28509)/bf Coill na Spideog (#28195)). Tá cuma eaglasta ar an logainm seo — tá na foirmeacha béarlaithe an-chosúil le Cill Mhartra “church of (the) relics” — ach níl aon tuairisc iontaofa againn ar iarsmaí eaglasta sa bhaile fearainn.

    De réir O’Hanlon bhí ‘Kilmartyr’ fós in úsáid ag deireadh an 19ú haois agus ba é áit a bhí i gceist iardheisceart an bhaile fearainn, siar ó Cahernacapol’s Ho[use] (in ruins) SO (Hist. Queen’s Co. I 272). (Féach go ndúirt Laurence (Maoileachlainn) Ó Broin gur i gCaisleán Lé (#28503) ó thuaidh a choimeádadh Cathaoir na gCapall seo Ó Díomasaigh na capaill a ghoideadh sé (LSO Uíbh Fhailí I 62); cf. O’Hanlon op. cit. 273–275; www.archaeology.ie.)

    Ní léir an raibh aon Ghaeilge ó dhúchas ag Patrick Moore, seanfheirmeoir de bhunadh na háite seo a sholáthair an-chuid eolais don Chanónach Ó hAnluain (ní háirithe gurb in atá i gceist le ‘learned Irish scholar and historian’ Hist. Queen’s Co. I 275 *n.*27).

Lárphointe

53.0416, -7.17923domhanleithead, domhanfhad
Eangach na hÉireann (le litir)
Á ríomh...
Eangach na hÉireann (gan litir)
Á ríomh...
Trasteilgean Mercator na hÉireann (ITM)
Á ríomh...

Tagairtí stairiúla

1549
Ballymadike
Carrigan MS
1549
Kylmartirre and Ballymadoke
Carrigan MS Imleabhar: 46, Leathanach: 58
1557c
Bally maddocke
P.R.O.L. Leathanach: 62/1
1557c
Kylmartyre
P.R.O.L. Leathanach: 62/1
1563
Ballemadoke
F Leathanach: 493
1563
Kylmerten
F Leathanach: 493
1563c
Balamadogue
Cotton Map
1578
Ballemadok
F Leathanach: 3393
1578
Kilmarten
F Leathanach: 3393
1593
Ballemadoke
Alexander Cosbie
F Leathanach: 5827
1593
Kilmarten
Alexander Cosbie
F Leathanach: 5827
1596
Ballymadok
Inq. Lag. Leathanach: 5 Eliz.
1596
Kilmarten
Inq. Lag. Leathanach: 5 Eliz.
1607
Ballymadocke
Inq. Lag. Leathanach: 1 J I
1607
Kilmartire
Inq. Lag. Leathanach: 1 J I
1608
Beallemadocke
CPR Leathanach: 123
1608
Kilmarten or Kilmarter
CPR Leathanach: 123
1631
Ballymaddock
Inq. Lag. Leathanach: 12 C I
1631
Ballymaddock
Inq. Lag. Leathanach: 12 C I
1631
Killmarten al' Killmarter
Inq. Lag. Leathanach: 12 C I
1631
Killmarter
Inq. Lag. Leathanach: 12 C I
1636
Ballymaddock
Inq. Lag. Leathanach: 36 C I
1636
Killmarter al' Killmarten
Inq. Lag. Alt: 39 C I
1638
Ballymaddock
Inq. Lag. Leathanach: 29 C I
1638
Killmarten al' Killmarter
Inq. Lag. Alt: 29 C I
1638
Killmarter & Ballymaddock
Inq. Lag. Alt: 29 C I
1642
Balljmaddock
48r - Davie Hose of Rathmore tennant to Robert Robinson thelder of Balljmaddock
Dep. 1641
1642
Ballimadock
Mr Duns tennant at Ballimadock 48v
Dep. 1641
1642
Ballymaddocke
Dep. 1641
1642
Ballymedog
Dep. 1641
1642
Kilmarter
Dep. 1641
1642
kilmartir
Dep. 1641
1659
Ballimadock
Cen. Leathanach: 504
1659
Kilmarbor
Cen. Leathanach: 504
1660c
Killmarter & Ballemadock
BSD (La) Leathanach: 107
1801
B. Maddock
lsc.
Stat. Surv. (La)
1805
Ballymaddock
Cahill (La)
1838
Ballymaddock
BS:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymaddock
Cahill Co. Map:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballemaddock
Archdall:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymadok
Inq. Eliz. I:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymadocke
Inq. J I:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymaddock
Inq. C I:AL Leathanach: La038,3
1838
Baile Madogh, 'Maddock's town'
OD:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymaddock
OC:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymaddock
GJP:AL Leathanach: La038,3
1838
Ballymaddock
HCons PR:AL  Leathanach: La038,3

Aire: Cáipéisíocht áirithe chartlainne de chuid an Bhrainse Logainmneacha í seo. Léirítear anseo cuid de réimse thaighde an Bhrainse Logainmneacha ar an logainm seo thar na blianta. D'fhéadfadh sé nach taifead iomlán é agus nach bhfuil aon rangú in ord bailíochta déanta ar an bhfianaise atá ann. Is ar an tuiscint seo atá an t-ábhar seo á chur ar fáil don phobal.

Is féidir leas a bhaint as an ábhar cartlainne agus taighde atá curtha ar fáil ar an suíomh seo ach an fhoinse a admháil. Ní mór scríobh chuig logainm@dcu.ie chun cead athfhoilsithe nó saincheisteanna eile maidir le ceadanna nó cóipcheart a phlé.

Sonraí oscailte

Comhéadan feidhmchláir (API)

Ar fáil faoin gceadúnas Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0)
Eochair API ag teastáil chun rochtain a fháil ar na sonraí
Breis eolais maidir le API Logainm

Linked Logainm

Formáidí: RDF | RDF N3 | RDF JSON | RDF XML

Á riar ag Taisclann Dhigiteach na hÉireann
Breis eolais maidir le Linked Logainm